Vandaag vroeg op, en met de trein naar Utrecht voor een congres over het Rampjaar 1672, wat plaatsvond aan de Drift in Utrecht, mede georganiseerd door de Williamite Universe. Een keur van sprekers trok aan mij en medeblogger Wienand Drenth voorbij: om te beginnen, Wout Troost, schrijver van de meest recente Willem III biografie, die een verhandeling hield over William Temple. In 2011 komt een nieuw boek hier over uit.
Vervolgens het woord aan Luc Panhuysen, die de drie hoofdpersonen in zijn boek het rampjaar nog even kort voorstelde. Nar aanleiding van zijn stukje kwam er een discussie los over de rol van de adel in het leger, en een vergelijking met bijvoorbeeld de duitse landen. Van de kant van Gijs Rommelse wees op het hoe aantal adellijken in de vloot van die tijd.
Een Groningse accent met inleider Dr Koopmans, en promovenda Judith Brouwer die bezig is met onderzoek naar de 1000 brieven uit 1672 die door de Engelsen zijn buitgemaakt De brieven maken onderdeel uit van de ruim 35.000 brieven die bij de Engelse admiraliteit liggen uit de periode 1660-1815.
Over naar de pamfletten, met een kort maar zeer compleet overzicht gegeven door Michel Reinders en veel info over de unieke pamfletcultuur in de Nederlanden, waarbij petities gebruikt werden om te klagen, dingen recht te zetten of iets te veranderen. Opvallend is de grote mate van samenwerking tussen de 'burgers' in den lande, wat later de opmerking uitlokte dat het wel een 'natie in wording leek'.
Ook Roeland Harms ging in op de pamfletten, die veelal door boekverkopers werden gemaakt. Opvallend in 1672 het grote aantal pro-oranje pamfletten en het gebrek aan censuur.
Ingmar Vroomen deed ook onderzoek naar pamfletten en analyseerde ze op het begrip vaderland en patria. Afsluiter in deze ronde was Robert Von Friedeburg over het Orangisme en de ideologie die spreekt uit de pamfletten en het duidelijke beeld wat de schrijvers hadden van hoe de buitenlandse politiek zou zijn.
Helaas kon ik niet bij het laatste gedeelte zijn, met o.a. Gijs Rommelse en David Onnekink.
~
Today was a trip to Utrecht for a conference on the year 1672, organised by the Erasmus University of Rotterdam, the University of Utrecht and the Williamite Universe. It was very nice to meet fellow blogger Dr Wienand Drenth of the British Army Lineages weblog and we had a host of academics who each had about 15 minutes time to present their research.
Some of the names will be familiar to readers of this blog, like Dr W. Troost, who wrote a biography of William III, and who is now working on a book on William Temple and Luc Panhuysen, who wrote the highly acclaimed book 'Rampjaar', the year 1672.
Judith Brouwer of the University of Groningen presented part of her research on letters captured by the English, from the year 1672. Most of the letters were written by the wives of the seamen, from the so called 'lower classes', a rather unique feature as this class is usually written about.
Michel Reinders talked about his reserach on pamphlets in the year 1672 and the use of petitions as a political form of pressure. Interesting to note, is that petitions were nearly always answered.
The next round was again devoted to the enormeous amount of pamphlets of all sorts that were printed in the year 1672. Roeland Harms noted the lack of censorship, and the pro-orangist and anti-de Witt character.
Ingmar Vroome analysed the use of the words 'fatherland' and 'patria' and compared pamphlets from 1672 to those of 1618.
The last one - for me at least - was Robert von Friedeburg on the ideology of Orangism and the clear opinions on foreign policy in the pamphlets.
Groninger historicus Harry Perton, zond mij bovengenoemde foto van een pagina, uit het bestekboek van de Staten van Groningen. Nu zijn bestekken uitermate saai, maar deze pagina is natuurlijk heel interessant.
Het betreft namelijk een order in februari 1671 voor liefst drieduizend musketten met furketten en bandoliers, en vijftienhonderd pieken met een duidelijke omschrijving van hoe een en ander gemaakt en afgeleverd dient te worden.
(Als ik mijn lees cursus heb afgerond zal ik een volledige vertaling hiervan gaan geven.)
~
Many thanks to Groninger historian Hary Perton for sending me a pic of a page from the great orderbook of the States of Stad & Lande, the province of Groningen. It deals with an order for a staggering 3000 muskets, plus bandeliers and forks, and 1500 pikes, with a detailed description on how the guns should be made and delivered. Interesting is the fact, that this order came in Februari 1671, so this shows some great foresight from the States! (A translation has to wait after I finished my course paleography, sorry!)
A new blog by TMP Poster from Sweden, Daniel S, with lots of info on the Thirty Years War.
Next weekend in the Province of Gelderland, the Battle of Grolle. It's a big re-enactment of the battle there in 1627 (Click on the German or English flag in the right hand corner, for info in German or English).
Over het Staatse Leger en zijn vaandels en uniformen is over de periode voor het jaar 1700 helaas weinig concreets te vinden.
Het aantal onderzoeken is beperkt, of nog niet uitgegeven en van de vele regimenten uit het Staatse leger rond de periode 1672, zijn de uiterlijkheden eigenlijk alleen die uit Les Triomphes de Louis XIV (1), duidelijk te identificeren (2).
Let wel, dan hebben we het nog steeds over maar een bron waar we elke keer uit kunnen putten. Baanbrekend werk is verricht door Belaubre en de Wilde (3), die zich baseren op de werken van Robitscheck (4), Les Triomphes, en archiefonderzoek m.b.t. uitvoer en fiscaliteiten van kleding, maar hun werk is helaas moeilijk te krijgen voor het grote publiek.
Veel lokale archieven zijn nog niet bezocht maar de redactie van dit weblog kan u berichten dat op korte termijn in ieder geval de Noordelijke Archieven met een bezoek vereerd gaan worden. Daarnaast vestigen wij onze hoop op de vele nieuwe literatuur over het rampjaar en de late 17e eeuw, een periode die gelukkig thans veel belangstelling geniet.
Dan is er nog de vergelijkende (wetenschappelijke) methode: studie van de periodes voor 1672 en na 1672 kan waardevolle informatie verstrekken over heden en verleden, en een blik naar het nabije buitenland kan ook goede en nieuwe inzichten geven.
Vandaag dan ook een stap van 40 jaar terug in het verleden, naar het Brazilie van de jaren '30 van de 17e eeuw, toen daar de West Indische Compagnie een vaste voet aan de grond had.
Boven zijn de eerste pagina's uit een artikel in Spieghel Historiael uit 1975 (5) afgebeeld van de hand van de grote Friesche vlaggendeskundige Klaes Sierksma (6) over een manuscript dat in New York werd gevonden, wat een soort bestellijst lijkt voor de vaandels van de troepen van de WIC in Brazilie.
Vervolgens schreef Sierksma in Mars et Historia na nader onderzoek nog een artikel.
Volgens Sierksma hebben we voor het eerst te maken met een duidelijk overzicht van hoe alle regimentsvaandels van hoog naar laag werden opgebouwd. Blijft natuurlijk de vraag hoe een en ander naar het Staatse Leger is te vertalen.
Noten
(1) De Triomphes de Louis XIV is een schetsboek met daarin veroverde vaandels uit de tijd van Lodewijk de XIVe. Hoynck van Papendrecht heeft hier een copie van gemaakt en deze bevindt zich in het Legermuseum.
(2) Er zijn in Nederland ook weinig vaandels uit die tijd overgebleven. Een daarvan is bijvoorbeeld van de compagnie studenten uit Groningen uit 1667.
(3) Les armees qui combatierrent Louis XIV, prive uitgave
(4) Norbert Robitscheck was waarschijnlijk een Oostenrijks historicus die een aantal prenten maakte van het Staatse Leger uit 1672. De authenticiteit van die prenten is nog niet vastgesteld.
(5) Spieghel Historiael 1975
(6) Klaes Sierksma, 1918-2007, Fries historicus, genealoog en vlaggenkundige. Hield zich in de nadagen van zijn leven vooral bezig met de Heilige Liudger.
~
The above picture comes from the dutch history magazine 'Spieghel Historiael', and is written by the late Frisian genealogist, historian and flag expert Klaes Sierksma. it deals with a manuscript, found in New York, that looks like an order to make flags for the troops of the dutch West Indies Company in Brazil, from the flag of the Governor to the company and officers flag. Those interested, van aquire a copy of the full article.
Later, in an article in Mars et Historia, Sierksma analysed the manuscript even further, which makes it interesting for comparative studies. I don't agree fully with Sierksma on some of his points, but as information on dutch flags is quite rare, any info, even from a period 40 years before the 40 year war started, is still welcome.